Ellen Burstyn, gidayeg ang kalamboan sa kababayen-an sa industriya sa pelikula

Gidayeg ni U.S. actor Ellen Burstyn ang dakong kausaban sa mga oportunidad alang sa kababayen-an sa paghimo og pelikula sukad nagsugod ang iyang karera kapin unom ka dekada ang milabay, atol sa iyang pagdawat og Lifetime Achievement Award sa Venice Film Festival niadtong Lunes.

Miingon si Burstyn, 93, nga kaniadto halos puro lalaki ang makita sa film sets ug ang mga babaye kasagarang limitado lamang sa pag-arte.

“When I first started working, which was 150 years ago, there were no women on the set,” matod niya sa mga reporter. “There were no women crew. There was nobody, no woman behind the camera. It was all men.”

Gipasidunggan niya ang women’s movement, ilabi na ang feminist activist nga si Gloria Steinem, kinsa namatay karong bulana, sa pagtabang sa pag-usab sa panglantaw sa industriya ngadto sa kababayen-an.

“Slowly that changed until finally it’s gotten to the point where women are handling heavy equipment without even thinking about it, and they’re integrated into the crews,” matod niya. “They’re not quite 50/50, but they’re close.”

Usa si Burstyn sa pipila ka performers nga nakab-ot ang gitawag nga “Triple Crown” sa acting honors. Nakadaog siya og Academy Award alang sa 1974 drama nga “Alice Doesn’t Live Here Anymore” ug nakadawat usab og Tony Award ug duha ka Emmys alang sa iyang mga papel sa teatro, telebisyon ug pelikula.

Usa ka high-school dropout nga nakabuntog sa lisod nga pagkabata ug nagtuon ubos sa bantugang acting teacher nga si Lee Strasberg, nahimong usa si Burstyn sa labing gidayeg nga performers sa iyang henerasyon.

Sa paghinumdom sa “Alice Doesn’t Live Here Anymore,” nga gidirehe sa batan-ong si Martin Scorsese, miingon si Burstyn nga nakatabang ang pelikula sa pagbag-o sa karaang paghulagway sa kababayen-an sa screen.

“That script grew into a film that I think is credited with helping to change the consciousness of women worldwide,” matod niya.

Miingon siya nga sa wala pa ang maong pelikula, limitado ang paagi sa paghulagway sa mga babaye sa kadaghanang scripts.

“Their husbands would go out and save the world. And when he came home, they’d make him a cup of tea.”

Gihinumdoman usab ni Burstyn ang paghimo sa 1973 horror classic nga “The Exorcist” ni William Friedkin, nga iyang gihulagway nga nakapausab sa iyang kinabuhi apan nakahatag usab kaniya og pisikal nga kasakit.

“Bill Friedkin was an extremely talented director, but he was also one of those directors that would do anything to get the shot,” matod niya, nga nagtumong sa usa ka stunt nga nakahatag kaniya og dugay nang injury sa likod.

“It was a life-changing experience, but it was painful, physically painful.”

Padayon gihapon sa pagtrabaho si Burstyn bisan anaa na sa iyang 90s. Aduna siyay duha ka obra nga ipasalida karong tuiga: ang road movie ni Kornel Mundruczo nga “Place to Be” ug ang 17-minute short film ni Maggie Gyllenhaal nga “Flesh Impact,” diin iyang gidalag papel si Marilyn Monroe sa usa ka istorya nga naghanduraw nga nabuhi ang aktres hangtod sa edad nga 100.

Sa dihang gipangutana unsay makadani kaniya sa usa ka proyekto human sa kapin tunga sa siglo sa industriya, yano ang tubag ni Burstyn: “If it makes me laugh, that’s good. If it makes me cry, that’s good. If it makes me laugh and cry, that’s terrific.” -Ato ni Bai